040 Museum Plantin-Moretus Prentenkabinet Antwerpen

Restauratie en nieuwbouw van een leeszaal en depots

i.s.m. kunstenaar Benoit Van Innis
Procedure Architectuurwedstrijd
Opdrachtgever Stad Antwerpen
Oppervlakte 1250 m2
Fase voltooid
Datum 2009 – 2016

Achter de waardige voorgevel van het Museum Plantin-Moretus ligt een conglomeraat van woonhuizen en werkhuizen, tuinen en koeren. Talloze kamers en gangen vormen samen een wondere wereld van luxe en letters, leder en papier.

Een aanzienlijk deel van de collectie bevindt zich momenteel in kelders en op zolders. Deze ruimten beantwoorden geenszins aan de vereisten voor het conserveren van historische boeken. Er is nood aan een adequaat archief voor de prenten, boeken, houten letters en koperen platen. Ook een nieuwe leeszaal is gewenst zodat bezoekers de stukken kunnen bestuderen.

Er is nog net genoeg plaats op de museumsite. In een smalle zijstraat van de Vrijdagmarkt ligt een klein perceel dat als parking in gebruik is. Het vormt het sluitstuk van het perceel en kan makkelijk worden opgenomen in het labyrintisch geheel. Bovendien kan het met een eigen ingang ook onafhankelijk functioneren.

Zo wordt het nieuwe gebouw een rijhuis in de straat. Welke uitdrukking krijgt de voorgevel? Voor de depots met hun strenge klimatologische eisen zijn ramen uitgesloten. De leeszaal op de begane grond verlangt daglicht, maar ook discretie en rust. Samen met kunstenaar Benoit van Innis maken we een compositie in massief hout. Het wordt een reliƫf van stijlen en regels in dialoog met de uitbundige renaissancegevels ernaast, die op hun beurt een vertaling in steen zijn van de houten vakwerkgevels.

Binnenlopen in de leeszaal doe je indirect via de voordeur van het naburig pand. De link tussen stad en leeszaal, tussen publiek en privaat is een voorkamer geworden. Het interieur van de leeszaal weerspiegelt met de uitgesproken constructie van kolommen en balken, de soliditeit van de constructie die nodig is om de bovenliggende depots te dragen. Een afwerking van de staalconstructie in houtfineer relativeert de ernst ervan en geeft aandacht aan het representatieve karakter van dit exclusieve publieke interieur. Terrazzo vloeren, lederen wandbekledingen en houten lambriseringen sluiten aan bij de voorname interieurs van de museale ruimtes.